'Als Ziyech 50 keer voor Oranje had gespeeld, hadden veel meer jongens voor Nederland gekozen'
Tijdens de huidige interlandperiode ontbreekt iedere speler met een Nederlands-Marokkaanse achtergrond in de selectie van het Nederlands elftal. Steeds meer talenten met een dubbele nationaliteit geven de voorkeur aan een interlandcarrière bij Marokko. Zo besloten Ayoub Oufkir van AZ en Abdellah Ouazane van Ajax recent definitief voor de Leeuwen van de Atlas uit te komen. De KNVB ziet deze ontwikkeling met lede ogen aan en erkent dat de eigen invloed op de uiteindelijke beslissing van jeugdspelers vaak beperkt blijkt.
De overstap van Oufkir zorgde in Zeist voor de nodige verbazing. De vleugelaanvaller speelde begin oktober immers nog de volledige negentig minuten mee bij Jong Oranje in het EK-kwalificatieduel met Bosnië en Herzegovina. Kort na die wedstrijd ontving hij echter zijn eerste officiële oproep voor de A-ploeg van Marokko. Bondscoach Michael Reiziger reageerde bij de NOS ontsteld op de plotselinge wending: "We hadden al gesprekken gehad waarin we vertrouwen hadden uitgesproken en zijn woord hadden gekregen dat hij zou aansluiten bij Jong Oranje, voor het Nederlandse voetbal. Dat was vijf dagen of een week ervoor." Ook de nog maar 17-jarige Ouazane koos vroegtijdig voor het Noord-Afrikaanse land. De Ajacied kwam eerder uit voor Oranje onder 15, speelde vorig jaar met Marokko onder 17 op het jeugd-WK en maakte in september al zijn officiële debuut voor de nationale ploeg tegen Gabon. Daarnaast kozen recent vijf achttienjarige talenten van Ajax, PSV en Feyenoord voor het Marokkaanse elftal. Slechts een enkeling bewandelt de omgekeerde weg: de zeventienjarige Feyenoord-middenvelder Ibrahim Faik maakte via Instagram bekend voor Nederland te kiezen.
Ook de nog maar 17-jarige Ouazane koos vroegtijdig voor het Noord-Afrikaanse land. De Ajacied kwam eerder uit voor Oranje Onder-15, speelde vorig jaar met Marokko Onder-17 op het jeugd-WK en maakte in september al zijn officiële debuut voor de nationale ploeg, tegen Gabon. Daarnaast kozen recent vijf achttienjarige talenten van Ajax, PSV en Feyenoord voor het Marokkaanse elftal. Slechts een enkeling bewandelt de omgekeerde weg: de zeventienjarige Feyenoord-middenvelder Ibrahim Faik maakte via Instagram bekend voor Nederland te kiezen.
'We hadden het graag anders gezien'
Binnen de KNVB heerst dan ook teleurstelling over de keuze van de talenten. Technisch directeur Nigel de Jong en Reiziger bezochten Oufkir onlangs nog bij AZ om hem te overtuigen van een toekomst in het shirt van Oranje. "We hebben al heel vroeg zijn talent en potentie onderkend en er alles aan gedaan om hem te behouden", zegt De Jong in gesprek met de Volkskrant. "Daarbij is de afgelopen periode meermaals over en weer vertrouwen uitgesproken. We begrijpen dat het voor spelers met een dubbele nationaliteit moeilijk kan zijn om te kiezen tussen twee landen. We hadden het graag anders gezien en hebben dit te respecteren."
De bond benadrukt dat er binnen de organisatie veel energie wordt gestoken in maatwerk en vroege scouting rond spelers met een migratieachtergrond. "De ervaring leert dat het bieden van perspectief en het vroegtijdig en veelvuldig onderhouden van contact belangrijk zijn", laat de KNVB weten in een officiële verklaring. "Tegelijkertijd weten we dat deze inspanningen toch niet altijd doorslaggevend zijn in de uiteindelijke keuze van de speler. Iedere speler en iedere situatie is anders." Zelfs de inzet van assistent-bondscoach Adil Ramzi, geboren en getogen in Marokko, brengt niet automatisch het gewenste effect.
Werving via scouts en familievergoedingen
De Marokkaanse voetbalbond hanteert een uiterst actieve strategie om binationale talenten vroegtijdig te binden. De bond laat het wervingswerk in Europa over aan vier vaste scouts, die jeugdspelers op jonge leeftijd benaderen en doorlopend nauw contact onderhouden met hen en hun omgeving. Bovendien vliegen familieleden van internationals op kosten van de Marokkaanse bond mee naar interlands. Naast deze persoonlijke aandacht beschikt de bond in Rabat over een hypermodern trainingscomplex, dat volgens betrokkenen aanzienlijk moderner is dan de KNVB-faciliteiten in Zeist.
'Nu hebben ze geen voorbeelden meer in Oranje'
De sportieve opmars van Marokko, dat in 2022 de halve finale van het WK bereikte en in 2025 het WK Onder-20 won, speelt uiteraard een grote rol bij de keuze van veel Marokkaans-Nederlandse voetballers. Toch liggen de beweegredenen volgens zaakwaarnemer Mohammed Sinouh dieper. "Van veel spelers hoor ik dat de hoofdreden niet van sportieve aard is", legt de zaakwaarnemer uit. "In Nederland heerst een klimaat, in de media en in de politiek, waarin de hele Nederlands-Marokkaanse gemeenschap wordt afgerekend op de daden van een klein percentage. Deze generatie is hier geboren, net als hun ouders, en spreekt vaak niet eens Marokkaans. Als ze dan toch als Marokkaan worden gezien, moet je niet vreemd opkijken als ze voor Marokko kiezen."
Ali Boussaboun, die 13 interlands voor Marokko speelde, wijst eveneens op het verschil in waardering tussen beide landen. "Internationals worden in Marokko als koningen behandeld. Vergelijk dat even met hoe er in Nederland over ons gesproken wordt", verklaart de voormalige aanvaller van onder meer Feyenoord, NAC Breda en ADO Den Haag. Boussaboun refereert daarbij aan 2015, toen Hakim Ziyech voor Marokko koos en door toenmalig assistent-bondscoach Marco van Basten 'een domme jongen' werd genoemd. Volgens Boussaboun mist de huidige generatie een rolmodel bij Nederland: "Als Ziyech vijftig interlands voor Nederland had gespeeld, hadden er daarna veel meer jongens voor Nederland gekozen. Nu hebben ze geen voorbeelden meer in Oranje."
