UEFA zet FIFA onder druk met hervormingsplan van 11 punten

De UEFA is klaar met de huidige gang van zaken binnen de FIFA en heeft een omvangrijk hervormingsplan met elf concrete punten opgesteld om de machtsstructuur binnen de FIFA grondig te veranderen. De Europese voetbalunie, gesteund door 54 van haar 55 lidstaten, heeft het plan donderdag officieel voorgelegd aan FIFA-voorzitter Gianni Infantino. De Europese bonden zeggen gezamenlijk het vertrouwen in het huidige bestuur van de wereldvoetbalbond op en stellen dat alleen institutionele wijzigingen niet meer volstaan: er moet simpelweg nieuw leiderschap komen.

De officiële bekrachtiging van het eisenpakket vond vrijdag plaats in Berlijn. Vrijwel alle nationale bonden binnen het Europese continent scharen zich achter het initiatief en trekken één lijn. Slechts één bond weigert mee te gaan in het verzet: Azerbeidzjan blijft Infantino steunen en stemde als enige lidstaat tegen. Vanuit Nyon klinkt de roep om verandering ondertussen steeds luider. In een officieel statement van de UEFA klinkt dan ook een duidelijke waarschuwing: "De Europese voetbalbonden eisen fundamentele veranderingen in de bestuursstructuur, besluitvorming, en de besteding van middelen om de integriteit en effectiviteit van de wereldvoetbalbond te waarborgen."

Machtsinperking voor Infantino en scheiding der machten

Het eerste hoofdonderdeel van het plan richt zich op het institutionele bestuur van de wereldvoetbalbond. De UEFA wil een strikte scheiding van bevoegdheden tussen het Congres, de Raad (FIFA Council), het Bureau, de voorzitter (Infantino) en de secretaris-generaal (Mattias Grafström). Eén van de belangrijkste speerpunten betreft het inperken van de solistische handelwijze van FIFA-voorzitter Gianni Infantino. De UEFA formuleert deze eis dan ook kraakhelder: "Een president die leidt, niet managet: de president zit de Raad voor, vertegenwoordigt de FIFA wereldwijd en biedt leiding zonder managementtaken uit te oefenen", stelt de Europese bond voor.

UEFA-voorzitter Aleksander Čeferin presenteert het hervormingsplan om de FIFA onder druk te zetten.

Volgens het voorstel moet de algemeen secretaris de volledige operationele leiding over de administratie krijgen, onder toezicht van de Raad. Daarnaast moeten de toezichthoudende instanties van de FIFA, zoals de commissies voor ethiek, tucht, audit en compliance, volledig worden afgeschermd van politieke of uitvoerende bemoeienis door de president. Daarmee wil Europa een streep zetten door bestuursbesluiten die achter gesloten deuren zonder fatsoenlijke controle worden doorgedrukt. 

Geen eenzijdige besluiten over wedstrijdkalender

Een ander cruciaal pijnpunt is de overvolle voetbalkalender. De Europese bonden eisen dat besluitvorming, toezicht en verantwoording weer terugkeren in de bestuurskamers. Wijzigingen in toernooiformats of speeldata mogen volgens het plan niet langer eenzijdig worden opgelegd vanuit Zürich. "Geen eenzijdige beslissingen over de Internationale Wedstrijdkalender & FIFA-competities: Wijzigingen aan de Internationale Wedstrijdkalender en FIFA-competities vereisen unanimiteit van het Bureau", luidt de letterlijke eis.

Om te voorkomen dat kleinere en middelgrote voetballanden buitenspel komen te staan, wil de bond daarnaast dat een vastgesteld aantal lidbonden het statutaire recht krijgt om zelf agendapunten in te dienen bij de FIFA Raad. Zowel clubs via de belangenorganisatie European Leagues als de spelersvakbond FIFPRO voerden de afgelopen periode al de nodige juridische druk op rond de internationale speelkalender, waardoor de Europese eensgezindheid op dit dossier groot is.

Bescherming van financiële reserves en hulpgelden

Het derde zwaartepunt van het hervormingsprogramma richt zich op de financiën en ontwikkelingsmiddelen van de mondiale bond. Europa wil strikte waarborgen rondom het FIFA Forward-programma, zodat ontwikkelingsbudgetten niet langer kunnen worden gebruikt als wisselgeld voor politieke loyaliteit. De UEFA stelt heldere kaders: "FIFA Forward-financiering als beschermd recht: Elke conforme ledenorganisatie heeft recht op haar Forward-toewijzing, via een transparant distributiekader en beschermd tegen politieke inmenging."

Tot slot eist Europa een volstrekt transparant beleid rondom het beheer en de vrijgave van de financiële reserves van de FIFA. De UEFA wil onder meer uitsluiten dat budgetten worden ingezet ten behoeve van persoonlijke herverkiezingscampagnes: "FIFA-middelen voor FIFA-doeleinden: geen FIFA-middelen mogen worden gebruikt voor persoonlijke of verkiezingsbelangen", zo valt te lezen. UEFA-voorzitter Aleksander Čeferin heeft bovendien toegezegd zich beschikbaar te stellen voor een laatste bestuurstermijn tot 2031 om dit proces te begeleiden. Een nieuwe bijeenkomst van de 55 Europese bonden over de opvolging en de hervormingsgesprekken staat gepland voor 17 november.