'Brokkenpiloot!': Oranje-verdediger krijgt pijnlijk etiket van Ruud Gullit

Het Nederlands elftal kampt onder leiding van bondscoach Xavi Hernández met flinke defensieve problemen. Waar de discussie de afgelopen jaren vaak over de aanval ging, zit de grootste zorg nu overduidelijk achterin en bij de afstemming op het middenveld. Ruud Gullit trekt na de eerste vier duels in de Nations League dan ook aan de bel over het gebrek aan vastigheid en samenhang.

De eerste interlandperiode met Xavi aan het roer leverde met twee zeges en twee remises wel de eerste plaats op in Groep A2, maar de manier waarop Oranje treffers slikt, baart de nodige zorgen. Nederland kreeg in alle twaalf wedstrijden van dit kalenderjaar tegentreffers te verwerken, ook tegen mindere tegenstanders. Er ontbreekt duidelijke samenhang in de achterste lijn, waardoor tegenstanders via corners, vrije trappen en uitbraken zomaar gevaarlijk kunnen worden.

Verdediging valt uiteen door individuele keuzes

Gullit schrijft in zijn column voor De Telegraaf dat de defensie van Nederland momenteel totaal niet als een hechte eenheid oogt. In plaats van als team druk te zetten of gezamenlijk de buitenspelval open te trekken, vaart iedereen zijn eigen koers. "Oranje verdedigt niet als een blok, er is geen cohesie tussen de spelers", stelt Gullit vast. "Iedere verdediger doet zijn eigen ding, neemt zijn eigen beslissing om in te stappen of juist niet, om op buitenspel te spelen, om door te dekken of niet. Eén foute individuele keuze en het blok valt uit elkaar. Het functioneert niet. Dit mag een verdedigingsblok met zulke ervaren verdedigers in het team niet overkomen."

Volgens de voormalig captain ligt het probleem niet bij één enkele schuldige, maar vooral bij combinaties van spelers die elkaar simpelweg niet sterker maken. Waar voorin met Crysencio Summerville, Cody Gakpo, Donyell Malen, Memphis Depay, Brian Brobbey en Noa Lang genoeg individuele kwaliteit rondloopt, ontbreekt de defensieve organisatie. "Wat fout ging, kwam niet zozeer door één individu, maar het waren combinaties die niet goed uitpakten. Daarbij liet de cohesie in de verdediging en op het middenveld te wensen over. Voor Xavi zal het invullen van die linies een pijnpunt zijn", vertelt Gullit.

Grote zorgen over luchtduels

Virgil van Dijk is al jarenlang de vaste waarde achterin, maar krijgt van Gullit eveneens kritiek. De centrale verdediger speelde afgelopen zondag tegen Servië zijn honderdste interland, waarin hij voor de 85ste keer de band droeg. Toch ziet Gullit dat de aanvoerder zich op belangrijke momenten te veel inhoudt: "Van Dijk is Van Dijk. Te vaak ontloopt hij de duels."

Het meest opvallende aan het huidige Oranje is volgens Gullit dat de ploeg door de lucht zo kwetsbaar blijft. Ondanks een achterhoede met veel lengte en fysieke kracht, trekt Nederland bij dode spelmomenten van de tegenstander stelselmatig aan het kortste eind. "Goe is het mogelijk dat Nederland met lange verdedigers als Van Dijk, Denzel Dumfries, Van de Ven en Van Hecke bijna alle luchtduels verliest?", vraagt de analist zich af. "In de verdediging, want in de aanval zijn het bijna stuk voor stuk allemaal kopspecialisten. Van Dijk scoorde tegen Griekenland met het hoofd. In de achterhoede verliezen hij en zijn ploeggenoten bij corners zo'n beetje ieder kopduel."

Twijfels over Timber, Dumfries en Van de Ven

Jurriën Timber keerde tegen Griekenland na blessureleed terug in de basis, maar overtuigde Gullit allerminst. "Timber is de beste verdediger aan de bal. Defensief maakt hij te vaak de verkeerde keuzes", zegt Gullit. Aan de rechterkant ziet hij bij Denzel Dumfries hetzelfde patroon. Dumfries zorgt met zijn opkomende acties voor aanvallend gevaar, maar laat achterin te veel ruimtes open. Ook over Jan Paul van Hecke heeft Gullit zijn bedenkingen.

Micky van de Ven wordt door Gullit apart uitgelicht. De verdediger maakt indruk met zijn topsnelheid, maar zet die volgens de analist niet altijd op de juiste manier in. "Van de Ven, van wie ik bij FC Volendam al zag dat hij iets bijzonders had als verdediger, doet te veel zijn best", merkt Gullit op. "Hij wil te graag en komt zo in duels waar hij niet in moet komen. Van de Ven heeft altijd wat: een blauw oog, last van zijn schouder of een zere hand of vinger. Tegen Griekenland liep hij ook al met verband om. Het is te veel een brokkenpiloot."

Van de Ven moet volgens Gullit slimmer gaan spelen. "Hij is supersnel en gebruikt dat vooral om zijn eigen fouten en vaak die van ploeggenoten te corrigeren. Dat zou niet moeten. Van de Ven moet meer met zijn hoofd spelen, anticiperen. Dan komt hij minder in duels en kan hij z'n snelheid voor betere momenten aanwenden. Zoals indertijd bij Volendam." Keeper Bart Verbruggen is volgens de voormalig international op dit moment de enige echte uitzondering en vormt een zekere factor achterin.