Bryan Ruiz onthult: 'Veel Costa Ricanen haten speler van het Nederlands elftal'

De legendarische keeperswissel van Louis van Gaal tijdens het WK van 2014 blijft ook twaalf jaar later tot de verbeelding spreken. In een nieuwe aflevering van Andere Tijden Sport, die zondagavond op NPO 1 wordt uitgezonden, komt ook voormalig Costa Rica-aanvoerder Bryan Ruiz aan het woord over het moment waarop Tim Krul uitgroeide tot de grote Nederlandse held.

"Veel Costaricanen haten Krul sindsdien", zegt Ruiz. De oud-speler van FC Twente en PSV heeft zich er inmiddels bij neergelegd dat hij in die kwartfinale tegen Oranje onderdeel werd van een iconisch voetbalmoment. "Die penalty's zijn voor eeuwig aan dat WK verbonden."

Ruiz stond destijds op het formulier voor de tweede strafschop van Costa Rica. Nog voordat hij aan zijn aanloop begon, probeerde Krul hem uit zijn concentratie te halen. De doelman herinnerde zich dat moment later nog goed: "Ik gaf hem een boks, riep vamos! en zei van alles tegen hem in het Spaans, Engels en Nederlands." Vervolgens keerde Krul de inzet van Ruiz, waarna hij later ook Michael Umaña van scoren afhield.

Van Gaal zoekt naar de ideale penaltykiller

De uitzending staat volledig in het teken van de inmiddels beroemde 'Wissel van de Eeuw'. In aanloop naar het WK in Brazilië hield bondscoach Louis van Gaal zich samen met keeperstrainer Frans Hoek intensief bezig met één vraag: welke doelman was het meest geschikt voor een eventuele strafschoppenserie?

Jasper Cillessen, Michel Vorm en Tim Krul werden uitgebreid geanalyseerd. Volgens Hoek viel Cillessen af omdat hij 'te correct' was. Vorm voldeed evenmin aan het gewenste profiel. Hij was volgens de keeperstrainer 'te lief' Daardoor bleef uiteindelijk Krul over, die volgens de staf beschikte over één cruciale eigenschap: "Haagse bluf."

Van Gaal geloofde heilig dat strafschoppen geen loterij zijn. "Louis houdt niet van het casino, zoals hij het noemt", vertelt voormalig assistent Danny Blind in de uitzending.

De bondscoach was ervan overtuigd dat keepers moesten wachten op het schot in plaats van gokken op een hoek. "Het moet in je karakter zitten om te durven wachten en niet te gokken."

Ook het mentale spel maakte volgens Van Gaal onderdeel uit van de voorbereiding. "Provoceren kun je leren." Krul provoceerde de penaltynemers van Costa Rica en probeerde ze uit hun concentratie te halen.

Tijdens de groepswedstrijd tegen Australië kreeg Oranje een strafschop tegen. Cillessen koos vroegtijdig een hoek en zag Mile Jedinak scoren. Achteraf zag Van Gaal dat als een belangrijk moment in zijn besluitvorming. "Ik heb toen gefaald om Cillessen ervan te overtuigen dat hij moest blijven staan."

Pas op de avond voor de kwartfinale tegen Costa Rica hakten Van Gaal, Hoek en Blind definitief de knoop door. Krul zou worden ingebracht als het op strafschoppen aankwam. Toen Hoek hem kort voor de wedstrijd rechtstreeks vroeg wie er moest keepen tijdens een eventuele serie, antwoordde Krul zonder aarzeling: "Dan moet je mij nemen!"

Spannende uitvoering van de 'Wissel van de Eeuw'

Opmerkelijk genoeg wist vrijwel niemand binnen de selectie van het plan af. Zelfs assistent-trainer Patrick Kluivert was niet op de hoogte. Toen de kwartfinale na 120 minuten nog altijd 0-0 stond, meldde Krul zich tot verbazing van iedereen langs de zijlijn.

Toch dreigde het plan nog mis te lopen. Omdat de veldspelers niets wisten van de aanstaande wissel, werd de bal niet direct uit het spel gewerkt. "Een spannend moment", blikt Van Gaal terug. "Want die wissel moest nog wel plaatsvinden."

Uiteindelijk kwam Krul precies op tijd binnen de lijnen. Tijdens de strafschoppenserie voerde hij zijn opdracht perfect uit, waarbij hij niet alleen de Costa Ricaanse spelers maar ook scheidsrechter Ravshan Irmatov voortdurend bespeelde. De rest is geschiedenis. Krul stopte twee strafschoppen en loodste Oranje naar de halve finale van het WK.

Een herhaling van die meesterzet kwam er niet. Ook de halve finale tegen Argentinië eindigde in een strafschoppenserie, maar toen had Van Gaal geen wisselmogelijkheden meer over. Door Klaas-Jan Huntelaar vlak voor het einde van de verlenging in te brengen voor Robin van Persie was zijn geheime wapen al verbruikt.

Het is een beslissing waar hij nog altijd spijt van heeft. "Ik dacht dat we die wedstrijd in de verlenging konden winnen."