Klankbord van Frenkie de Jong weg bij Ajax: nieuw licht op vertrek Vosse de Boode

Het recente artikel van NRC over de werkwijze van directeur voetbal Marijn Beuker bij Ajax, werpt ook nieuw licht op het vertrek van Vosse de Boode. Zij stond aan het hoofd van football analytics, de afdeling die vraagtekens zette bij wetenschappelijke onderbouwing van Beukers methodiek. De Boode werd door veel Ajacieden gewaardeerd, onder wie Frenkie de Jong.

Beuker presenteerde in het voorjaar van 2024 op de Johan Cruijff Arena vol overtuiging zijn plannen aan de volledige voetbalafdeling van Ajax, van jeugdcoaches tot sportwetenschappers. Hij gebruikt een eigen methode om talenten een ‘sportieve waarde’ van 0 tot 100 toe te kennen op basis van factoren als fysiek, cognitie, voetbal en attitude. De afdeling football analytics, bestaande uit 24 medewerkers, was sceptisch over de wetenschappelijke onderbouwing daarvan.

“Het grote verschil tussen hoe deze afdeling opereert en de methode-Beuker zit in het gebruik van data”, schreef NRC. “Football analytics maakt óók uitgebreide analyses van jeugdspelers en hun ontwikkeling, maar heeft forse bezwaren tegen de door Beuker ontwikkelde formule om te beoordelen met een score. Hij gooit veel uiteenlopende eigenschappen bij elkaar, terwijl ze bij Ajax weten: hoe voller de blender, hoe lager de betrouwbaarheid van de formule. Elke variabele kent immers al een bepaalde onbetrouwbaarheid.”

De vertrouwelijke formule van Beuker leidde tot vragen. “Op grond waarvan is bepaald welk gewicht een sprinttest of een cognitieve test krijgt in de rekensom? Hoe kun je überhaupt tot zo’n formule komen zonder die te toetsen bij grote groepen spelers, over langere periodes?”, zo zou football analytics zich onder meer hebben afgevraagd. De visie van Beuker werd dus niet zomaar ingevoerd.

“Op basis van theorie en onderzoek vertellen ze puntsgewijs waarom zij zaken anders zien. Ze dragen oplossingen aan waarmee de werkwijze voor hun acceptabel zou worden, maar merken dat Beuker niet openstaat voor een inhoudelijke discussie en aanpassingen. Hij wil door met zijn plannen”, stelt NRC.

Afdelingshoofd De Boode bouwde football analytics vanaf 2011 mede op en zag de afdeling uitgroeien tot een ploeg van 24 medewerkers. Niet iedereen daarvan is nog werkzaam bij Ajax. Door de oplopende onvrede vertrokken acht hoogopgeleide specialisten bij Ajax, met name bij football analytics, maar ook op 'prominente plekken in de medische en fysieke hoek'.

“Sommige vertrekkers hebben een harde aanvaring met Beuker, anderen gaan de confrontatie uit de weg en zoeken een nieuwe baan. Hoofd data en analyse De Boode, die in december 2024 vertrok, hield het er op LinkedIn op dat het tijd was voor een nieuwe stap in haar carrière”, stelt de krant.

Waarom vertrek Vosse de Boode?

Op LinkedIn schreef De Boode: “Vaarwel, Ajax. Na een ongelooflijke periode bij Ajax is het voor mij tijd voor de volgende stap in mijn carrière. Ik heb een fantastische tijd gehad, vol hoogtepunten, en wil al mijn geweldige collega’s bedanken die deze periode onvergetelijk hebben gemaakt. Ajax is een prachtige club. Dank voor de kansen die ik heb gekregen en voor alle bijzondere momenten die we samen hebben beleefd. De creativiteit, vooruitstrevendheid en durf die deze club kenmerken, neem ik voor altijd met me mee. Op naar het volgende hoofdstuk.” Ze is nu werkzaam bij de Australische wielerbond AusCycling.

Wat zei Frenkie de Jong over haar?

Frenkie de Jong gebruikte bij Ajax haar data om te bewijzen dat hij weliswaar weinig scoorde en assists gaf, maar vrijwel altijd betrokken was bij de opbouw van goals. “Ik sta niet bekend als een speler van goals en assists, en mijn teamgenoten maakten daar soms grapjes over. Maar op een dag bij Ajax kregen we data te zien over technische aspecten en tot mijn verrassing bleek ik één van de uitblinkers in de opbouw naar doelpunten. Met zulke data kon ik mijn teamgenoten mooi terugpakken”, zei hij in 2021 op een congres, in een gesprek met De Boode.

De Jong begon met een anekdote over zijn debuut bij Ajax, toen hij opmerkingen hoorde dat hij wel technisch sterk was, maar fysieke kracht en snelheid zou missen. De dag erna stapte hij naar de data-analisten van het team om zijn statistieken op te vragen, met name de sprintdata. “Ik wilde weten of ik snel genoeg was. Toen ik mijn cijfers zag, gaf dat vertrouwen. Mensen zeiden dat ik te langzaam was, maar de data liet iets anders zien en daar haalde ik vertrouwen uit.”